Problemy Weberowskie w naukach społecznych i historycznych [numer w przygotowaniu]

Numer tematyczny pod redakcją Tadeusza Szawiela

Dzieło Webera obejmuje szerokie pole problemów z dziedziny nauk społecznych i historycznych. Równocześnie Weber jest klasykiem, a dzieło klasyczne to takie dzieło, w którym można znaleźć odpowiedzi na nasze własne pytania. Oczekujemy tekstów poświęconych tematom i problemom Weberowskim z punktu widzenia własnych badań i zainteresowań teoretycznych autorów. Chodzi o teksty konfrontujące analizy Webera z dzisiejszym stanem badań, badające inspiracje intelektualne dzieła Webera (jak Weber je przekształcił i wykorzystał w swoich badaniach i analizach teoretycznych), podejmujące pytanie, w jakim stopniu konkretne propozycje teoretyczne i metodologiczne Webera mogą (lub nie) stanowić odpowiedź na nasze własne problemy teoretyczne i badawcze.

Przykładowe obszary tematyczne:

• metodologia nauk społecznych, np. wartości jako przedmiot badania nauk społecznych, rozumienie i wyjaśnianie zachowania, przyczynowe wyjaśnienie indywidualnego faktu;
• konflikty wartości i ostateczne podstawy życiowe w analizie dzisiejszych polityki, ekonomii, religii;
• aktualne powołanie uczonego na uniwersytecie i w przestrzeni publicznej;
• socjologia panowania w analizie zjawisk politycznych, np. pytanie o rolę oraz źródła sukcesów i porażek populistycznych liderów czy teoria typów panowania a etiologia współczesnych partii i ruchów populistycznych;
• Weberowska teoria państwa i nowoczesnej biurokracji jako narzędzie pomocne w odpowiedzi na problemy współczesnych państw;
• teza o duchu kapitalizmu – jego obecności lub braku w dzisiejszych systemach ekonomicznych;
• stopnie i kierunki odrzucenia świata: napięcia między religiami uniwersalistycznymi a porządkami wartości przyjętymi w świecie (erotyką, ekonomią, polityką itd.);
• teza o odczarowaniu świata wobec wyłaniania się nowych form duchowości, także pozareligijnej;